OORSPRONG
De drie griffonrassen die ons land voortbracht – de Brabantse, Brusselse en Belgische – stammen af van een geliefd Brussels hondje uit de negentiende eeuw: een klein ruwharig beestje genaamd ‘Smousje’. De nakomelingen van Smousje, waarschijnlijk kruisingen van kleine rassen zoals toyspaniëls en pekinezen, werden door Brusselse koetsiers ‘smoushondjes’ of griffons d’écurie (stalhonden) genoemd. Deze kleine hondjes werden op Brusselse markten, in steegjes en koetshuizen ingezet om de rattenpopulatie onder controle te houden. Met hun behendigheid en alertheid waren ze ideale wakers en ongediertebestrijders.
In de loop van de negentiende eeuw kruisten fokkers hun hondjes met kleine rassen uit het Verenigd Koninkrijk, zoals de cavalier-kingcharlesspaniël. Zo kwam het uiterlijk dat we vandaag kennen tot stand. De korte snuit van het Brussels griffonnetje is waarschijnlijk ontstaan door kruisingen met Engelse mopshonden. In 1883 werden de eerste griffons bruxellois, Topsy en Foxine, ingeschreven in het stamboek van Sint-Hubertus. Koningin en hondenliefhebster Marie-Henriette toonde interesse, wat zorgde voor een boost in de populariteit van het hondje bij de aristocratie. Onder haar impuls kwam er een stroomlijning van de fok en werden de eerste hondjes geëxporteerd naar het buitenland. Dat zou later cruciaal blijken voor het voortbestaan van het ras. Het komische uiterlijk van deze kleine hondjes, met grote snor en baard en hun bijna menselijke expressie, vertederde menig hart rond de eeuwwisseling. Al snel maakte de griffon zijn intrede in het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten.
n het VK werd in 1897 al een rasclub opgericht voor het Brussels griffonnetje, en tegen het einde van de Tweede Wereldoorlog volgde Amerika. En maar goed ook…
De Tweede Wereldoorlog was rampzalig voor de Brusselse griffonnetjes in België. De aantallen, al sterk verminderd door de verwoesting, gingen verder achteruit doordat honden met zogenaamde ‘gewebde’ voeten werden uitgesloten van de fok. Tegen het einde van de oorlog waren er bijna geen Brusselse griffonnetjes meer te vinden in ons land. Het ras heeft zijn voortbestaan vooral te danken aan de inspanningen van toegewijde fokkers in Engeland. Helaas is het ras in ons land nooit meer hersteld: griffonnetjes zijn tegenwoordig zeldzaam en komen vaak uit fokkerijen in Polen of het Verenigd Koninkrijk. In eigen land is het ras onbekend en onbemind geraakt, terwijl het in de Verenigde Staten steeds populairder werd na de verschijning van een griffonnetje in de film As Good As It Gets met Jack Nicholson en Susan Sarandon.
RASKENMERKEN
De griffon bruxellois is misschien klein, maar hij heeft een stoer voorkomen. Deze kleine baardmans straalt intelligentie en trots uit. Het is een alert en robuust hondje, dat trots op zijn pootjes staat en verrassend elegant beweegt. Wat vooral opvalt bij deze Brusselaar is zijn wijze kopje en de bijna menselijke expressie in zijn ogen. Zijn snor en baard bovenop die ‘bijna-mensenogen’ geven de griffon een Yoda-uitstraling. De ogen zijn donker, groot en rond, maar mogen niet uitpuilen.
Het uitgesproken voorhoofd en de licht gekantelde neus zorgen ervoor dat kin, neus en ogen in profiel op één lijn lijken te liggen. Het hoofd van de Brusselse griffon is groot in verhouding tot zijn bijna vierkant lichaam.
Door hun korte snuit behoren de Brusselse griffon, Belgische griffon en petit brabançon tot de brachycefale honden, zoals mopshonden en buldoggen. Wees dus voorzichtig wanneer je op zoek gaat naar een griffon. Kies nooit voor een extreem korte snuit, want dat kan levenslange pijn en gezondheidsproblemen veroorzaken. Bij de petit brabançon ziet de snuit er wat langer uit, omdat daar geen lange haren rond zitten. Griffons hebben een onderbeet, waardoor de onderste tanden wat voorbij de bovenste steken.
Wat de Brusselse en de Belgische griffons onderscheidt van de kleine Brabander is de vacht. Beide griffons hebben een ruwharige vacht, bestaande uit een ondervacht en rechtopstaande, warrige haren, alsof ze net uit bed komen. Het haar is langer op het gezicht, vooral boven de ogen, op de kaken en de kin, waardoor ze wenkbrauwen, een snor en een baardje hebben. De vacht is licht golvend maar niet krullend en voelt ruw aan. De Brabander daarentegen heeft een korte, zachte vacht. Net als alle ruwharige honden hebben de Brusselse en Belgische griffon minstens twee plukbeurten per jaar nodig. Hiervoor kun je terecht in een trimsalon. De haartjes rond de ogen moeten regelmatig bijgewerkt worden zodat ze het zicht niet belemmeren.
De kleur is de beste manier om een Brusselse griffon van een Belgische te onderscheiden: Brusselaartjes zijn altijd rood(achtig). Een beetje zwart op het hoofd is toegestaan. De Belgische griffon daarentegen kan een zwarte of een black and tan vacht hebben. De petit brabançon kan rood, zwart of black and tan zijn en heeft meestal een donker masker.
KARAKTER
De Brusselse griffon is dan misschien een klein hondje, hij heeft de persoonlijkheid van tien grote. Een maxipersoonlijkheid in een miniverpakking! Deze vrolijke snuiter is hondstrouw en komisch zelfverzekerd. Alert, sociaal en enorm slim met een stevig eigen willetje, dat vat het Brussels ketje zowat samen. Hij blijft tot op hoge leeftijd een enthousiast speel- en wandelkameraadje.
De titel ‘gezelschapshond’ is hem op het lijf geschreven. Het Brussels griffonnetje is even gelukkig met lange wandelingen door de velden als met languit op jouw plekje in de zetel liggen, klaar voor buikkrabbels en onverdeelde aandacht.
Deze vriend is heel verdraagzaam en kan zowel in een huis met tuin als in een appartement wonen, zolang hij maar veel aandacht krijgt. Hij kan namelijk niet erg goed alleen zijn en wil liefst altijd in de buurt van zijn baasje blijven. Gecombineerd met zijn grote persoonlijkheid en het temperament van een terriër heb je een beetje een bebaarde diva in huis. De Brusselse griffon vindt het vanzelfsprekend om in de aandacht te staan en geniet van gezelschap. Daarnaast is hij zijn instincten als waker niet kwijtgespeeld en zal hij blaffen wanneer hij iets verdachts opmerkt.
OPVOEDING
Het is duidelijk: de Brusselse griffon is een kleine slimmerik. Dat maakt hem goed trainbaar, maar zijn eigenzinnigheid en hoge intelligentie kunnen de opvoeding ook uitdagend maken. Gelukkig vormt de Brusselse griffon een sterke band met zijn baasje en is hij door zijn gevoelige aard dankbaar voor een eerlijke, consequente opvoeding. Behandel hem met respect en zet in op samenwerking. Zoals vaker bij kleine hondenrassen kan zindelijkheidstraining wat tijd en inspanning vragen, maar met een beloningsgerichte, consequente aanpak komt hij er wel.
De Brusselse griffon is niet veeleisend: een half uurtje beweging per dag maakt hem al blij, maar meer kan hij zeker aan, zolang het maar samen met zijn baasje is. Door zijn intelligentie blinkt hij uit in hondensporten zoals gehoorzaamheid, agility of speuren.
GEZONDHEID EN VERZORGING
Over het algemeen zijn Brusselse griffons gezonde honden met een hoge levensverwachting. Betrouwbare fokkers screenen de ouderdieren op gezondheidsproblemen en zorgen ervoor dat er niet wordt gefokt met extreem korte snuiten. Zoals bij alle kortsnuitige honden kan ook de Brusselse griffon ademhalingsproblemen krijgen bij warm, vochtig of zonnig weer. Raadpleeg bij twijfel liever sneller dan later een dierenarts.
Ook rasverenigingen zijn zich bewust van de risico’s en hanteren strenge criteria: een craniofaciale ratio (CFR) moet strikt worden nageleefd. Ouderdieren die niet voldoen aan de CFR mogen niet worden ingezet voor de fok. Let bij het kiezen van een fokker goed op de snuiten van de ouderdieren. Vraag naar de CFR en koop geen pup van ouderdieren die zwaar ademhalen, snurken of een extreem korte snuit hebben.
LEVEN MET EEN BRUSSELS GRIFFONNETJE
De Brusselse griffon is een echte Brusselaar: misschien niet de grootste, maar zeker wel in persoonlijkheid. Met de zelfverzekerdheid van tien golden retrievers paradeert hij door zijn koninkrijk. Eén blik in zijn grote, expressieve ogen zorgt ervoor dat je deze knapperd aanbidt – zoals het hoort. Geef deze charmante hond zijn eigen plekje voor het raam, of nog beter: offer jouw favoriete stoel op. Vergeet vooral niet om hem dagelijks zijn portie onverdeelde aandacht te geven. Doe je dat, dan heb je voor een heel lange tijd de liefste en meest loyale vriend aan je zijde.
